Wersja surowa.<\/strong> Przekład obejmuje zachowane fragmenty trzech tabliczek w układzie kompozytnym. Tekst Atra-hasisa nie zachował się w całości: nawiasy kwadratowe i wielokropki oznaczają ubytki, rekonstrukcje lub miejsca niepewne. Nie uzupełniam luk na podstawie późniejszego „Eposu o Gilgameszu”.<\/p>\n Imię bohatera zapisuję jako Atra-hasis<\/strong> („Niezwykle Mądry”), boga Enki jako Enki/Ea<\/strong>, a boga Ellila jako Ellil<\/strong>.<\/p>\n I 1–20<\/strong> Kiedy bogowie, zamiast człowieka, wykonywali pracę i dźwigali ciężary, ciężar bogów był zbyt wielki, praca zbyt trudna, trud zbyt wielki. Wielcy Anunnaki kazali Igigi dźwigać ciężar siedmiokrotnie.<\/p>\n Anu, ich ojciec, był królem; ich doradcą i wojownikiem był Ellil; ich komornikiem był Ninurta; ich nadzorcą kanałów był Ennugi. Wzięli naczynie losów …, rzucili losy i bogowie dokonali podziału. Anu wstąpił do nieba, a Ellil (?) wziął ziemię dla swojego ludu (?). Zasuwę zamykającą morze przydzielono dalekowzrocznemu Enki.<\/p>\n Gdy Anu wstąpił do nieba, a bogowie Apsu zeszli w dół, Anunnaki nieba kazali Igigi dźwigać ciężar. Bogowie musieli kopać kanały, musieli oczyszczać koryta — żyły kraju. Igigi musieli kopać kanały, musieli oczyszczać koryta — żyły kraju. Bogowie wykopali koryto Tygrysu, a następnie wykopali Eufrat.<\/p>\n [W głębi … ustawili … Apsu … kraju … wewnątrz niego … podnieśli jego wierzchołek … wszystkich gór …]<\/p>\n Liczyli lata dźwigania ciężarów; [wielkie moczary …]. Liczyli lata dźwigania ciężarów.<\/p>\n I 21–40<\/strong> Przez trzy tysiące sześćset lat znosili nadmiar pracy, trudząc się dzień i noc. Jęczeli i wzajemnie się oskarżali. Narzekali na masy wykopanej ziemi:<\/p>\n „Stańmy przed naszym [panem (?)], komornikiem, i sprawmy, by uwolnił nas od naszej ciężkiej pracy! Chodźcie, ponieśmy [pana (?)], doradcę bogów i wojownika, z jego siedziby. Chodźcie, ponieśmy Ellila, doradcę bogów i wojownika, z jego siedziby!”.<\/p>\n Wtedy Allatu (?) przemówił i powiedział do swoich braci, bogów:<\/p>\n [Około ośmiu wersów brak.]<\/p>\n I 41–65<\/strong> „Chodźcie! Poniesiemy doradcę bogów i wojownika z jego siedziby. Chodźcie! Poniesiemy Ellila, doradcę bogów i wojownika z jego siedziby. Teraz wznieśmy okrzyk wojenny! Zmieszajmy walkę z bitwą!”.<\/p>\n Bogowie usłyszeli jego słowa. Podpalili swoje narzędzia; odłożyli łopaty do ognia, swoje ciężary oddali bogu ognia — i zapłonęli.<\/p>\n Kiedy dotarli do bramy siedziby wojownika Ellila, była noc, środkowa straż. Dom został otoczony, lecz bóg tego nie zauważył. Ekur został otoczony, lecz Ellil tego nie zauważył. Jednak Kalkal czuwał i zamknął [bramę]. Trzymał zamek i pilnował. Kalkal obudził [Nusku]. Usłyszeli hałas [Igigi]. Wtedy Nusku obudził swojego pana i kazał mu wstać z łóżka:<\/p>\n „Mój panie, twój dom jest otoczony! Tłum krąży wokół twojej bramy! Ellilu, twój dom jest otoczony! Tłum krąży wokół twojej bramy!”.<\/p>\n Ellil kazał przynieść broń do swojej siedziby. Przemówił do wezyra Nusku:<\/p>\n „Nusku, zarygluj drzwi, weź broń i stań przede mną”.<\/p>\n Nusku zaryglował drzwi, wziął broń i stanął przed Ellilem. Następnie przemówił do wojownika Ellila:<\/p>\n „Mój panie, twoja twarz jest [blada jak tamaryszek]! Dlaczego boisz się własnych synów? Ellilu, twoja twarz jest [blada jak tamaryszek]! Dlaczego boisz się własnych synów? Poślij po Anu, aby sprowadzono go do ciebie; każ przyprowadzić Enkiego przed swoje oblicze!”.<\/p>\n Posłano po Anu i sprowadzono go. Enki został przyprowadzony przed Ellila. Obecny był Anu, król nieba; obecny był Enki, król Apsu; obecni byli wielcy Anunnaki.<\/p>\n Ellil wstał i przedstawiono sprawę:<\/p>\n „Czy to przeciwko mnie powstali? Czy mam walczyć? Co zobaczyłem na własne oczy? Tłum krążył wokół mojej bramy!”.<\/p>\n Anu przemówił do wojownika Ellila:<\/p>\n „Niech Nusku wyjdzie i dowie się o Igigi, którzy otoczyli twoją bramę”.<\/p>\n I 66–100<\/strong> Ellil przemówił do wezyra Nusku:<\/p>\n „Nusku, otwórz drzwi, weź broń [i stań przede mną]. W zgromadzeniu wszystkich bogów pokłoń się, a następnie powiedz im: «Wasz ojciec Anu, wasz doradca i wojownik Ellil, wasz komornik Ninurta oraz wasz nadzorca kanałów Ennugi posłali mnie, abym zapytał: Kto dowodzi tłumem? Kto dowodzi walką? Kto wypowiedział wojnę? Kto przybiegł do bramy Ellila?»”.<\/p>\n [Nusku otworzył] drzwi, [wziął broń] i poszedł [przed Ellila]. W zgromadzeniu wszystkich bogów [pokłonił się], a następnie przekazał wiadomość:<\/p>\n „Wasz ojciec Anu, wasz doradca i wojownik Ellil, wasz komornik Ninurta oraz wasz nadzorca kanałów Ennugi posłali mnie, abym zapytał: «Kto dowodzi tłumem? Kto dowodzi walką? Kto wypowiedział wojnę? Kto przybiegł do bramy Ellila?»”.<\/p>\n Ellil [odpowiedział]: „Każdy z nas, bogów, wypowiedział wojnę! Przerwaliśmy kopanie. Ciężar jest nadmierny i zabija nas! Nasza praca jest zbyt trudna, trud zbyt wielki! Dlatego każdy z nas, bogów, zgodził się poskarżyć Ellilowi”.<\/p>\n Nusku wziął broń, poszedł [i wrócił do Ellila]: „Mój panie, posłałeś mnie [po …]. Poszedłem [i …]. Wyjaśniłem [ … ]”.<\/p>\n [Brak kilku wersów.] „Każdy z nas, bogów, wypowiedział wojnę. Przerwaliśmy kopanie. Ciężar jest nadmierny i zabija nas; nasza praca jest zbyt trudna, trud zbyt wielki. Dlatego każdy z nas, bogów, zgodził się poskarżyć Ellilowi!”.<\/p>\n Ellil wysłuchał tych słów. Popłynęły jego łzy. Ellil przemówił ostrożnie (?) do wojownika Anu:<\/p>\n „Wielki panie, zabierz ze sobą dekret do nieba i okaż swoją siłę. Gdy Anunnaki siedzą przed tobą, przywołaj jednego boga i wydaj go na zagładę!”.<\/p>\n Anu przemówił do swoich braci, bogów:<\/p>\n „Na co się skarżymy? Ich praca była rzeczywiście zbyt trudna, ich trud zbyt wielki. Każdego dnia ziemia (?) rozbrzmiewała (?). Znak ostrzegawczy był dość głośny — ciągle słyszeliśmy hałas”.<\/p>\n [Fragmentaryczne wersy.]<\/p>\n „Gdy Anunnaki siedzą przed tobą i gdy obecna jest Belet-ili, bogini łona, przywołaj jednego i wydaj go na zagładę!”.<\/p>\n Anu przemówił do [Nusku]:<\/p>\n „Nusku, otwórz drzwi, weź broń, pokłoń się w zgromadzeniu wielkich bogów, a następnie powiedz im: «Wasz ojciec Anu, wasz doradca i wojownik Ellil, wasz komornik Ninurta oraz wasz nadzorca kanałów Ennugi posłali mnie, abym zapytał: Kto dowodzi tłumem? Kto dowodzi walką? Który bóg rozpoczął wojnę? Tłum krążył wokół mojej bramy!»”.<\/p>\n [Fragment o niepewnej długości.]<\/p>\n Ea przemówił do swoich braci, bogów:<\/p>\n „Dlaczego ich obwiniamy? Ich praca była zbyt trudna, ich trud zbyt wielki. Każdego dnia ziemia (?) rozbrzmiewała (?). Znak ostrzegawczy był dość głośny — ciągle słyszeliśmy hałas. Jest tu Belet-ili, bogini łona. Niech stworzy człowieka pierwotnego, aby dźwigał jarzmo, aby dźwigał jarzmo, pracę Ellila. Niech człowiek dźwiga ciężar bogów!”.<\/p>\n [Brak tekstu.] „Belet-ili, bogini łona, jest obecna. Niech bogini łona stworzy potomstwo i niech człowiek dźwiga ciężar bogów!”.<\/p>\n Przywołali boginię i zwrócili się do mądrej Mami, położnej bogów:<\/p>\n „Ty jesteś boginią łona, stwórczynią ludzkości! Stwórz człowieka pierwotnego, aby dźwigał jarzmo! Niech dźwiga jarzmo, pracę Ellila! Niech człowiek dźwiga ciężar bogów!”.<\/p>\n Nintu przemówiła do wielkich bogów:<\/p>\n „Nie godzi się, abym ja go stworzyła. Dzieło należy do Enkiego; on oczyszcza wszystko. Jeśli da mi glinę, wtedy to uczynię”.<\/p>\n I 101–150<\/strong> Enki przemówił do wielkich bogów:<\/p>\n „Pierwszego, siódmego i piętnastego dnia miesiąca dokonam oczyszczenia przez obmycie. Następnie należy zabić jednego boga. Bogowie zostaną oczyszczeni przez zanurzenie. Nintu zmiesza glinę z jego ciałem i krwią. W glinie zostaną zmieszani bóg i człowiek. Niech odtąd na zawsze rozbrzmiewa bęben! Niech z ciała boga powstanie duch; niech ona ogłosi go jego żywym znakiem. Niech duch istnieje, aby nie zapomniano zabitego boga!”.<\/p>\n W zgromadzeniu odpowiedzieli: „Tak!”. Byli to wielcy Anunnaki, którzy wyznaczają losy.<\/p>\n Pierwszego, siódmego i piętnastego dnia miesiąca dokonał oczyszczenia przez obmycie. Ilawelę, boga obdarzonego rozumem, zabili w swoim zgromadzeniu. Nintu zmieszała glinę z jego ciałem i krwią. Usłyszeli odtąd na zawsze rytm bębna. Z ciała boga powstał duch i ona ogłosiła go jego żywym znakiem.<\/p>\n Kiedy zmieszała glinę, przywołała wielkich Anunnaki. Wielcy bogowie Igigi splunęli na glinę. Mami przemówiła do wielkich bogów:<\/p>\n „Wykonałam dokładnie pracę, którą mi nakazaliście. Zabito boga wraz z jego rozumem. Uwolniłam was od ciężkiej pracy i nałożyłam wasz ciężar na człowieka. Obdarzyliście ludzkość hałasem. Zerwałam więzy i dałam wolność”.<\/p>\n Usłyszeli jej słowa, uwolnili się od niepokoju i ucałowali jej stopy:<\/p>\n „Nazywaliśmy cię Mami, lecz odtąd twoje imię będzie brzmiało: Pani wszystkich bogów!”.<\/p>\n Dalekowzroczny Enki i mądra Mami weszli do komnaty przeznaczenia. Zgromadziły się boginie łona. Enki podeptał glinę w jej obecności. Ona recytowała zaklęcie; Enki, pozostając przy niej, kazał jej je recytować.<\/p>\n Kiedy zakończyła zaklęcie, oderwała czternaście kawałków gliny: siedem położyła po prawej stronie, siedem po lewej. Pomiędzy nimi położyła cegłę z mułu. Posłużyła się trzciną (?) i otworzyła ją (?), aby przeciąć pępowinę. Przywołała siedem mądrych i obeznanych bogiń łona oraz siedem innych. Siedem stworzyło mężczyzn, siedem stworzyło kobiety.<\/p>\n Bogini łona jest stwórczynią losu. Ułożył (?) ich parami, ułożył (?) ich parami przed nią.<\/p>\n Mami ustanowiła dla ludzi następujące obyczaje:<\/p>\n „W domu kobiety rodzącej należy przez siedem dni położyć cegłę z mułu. Należy czcić Belet-ili, mądrą Mami. Położna niech raduje się w domu kobiety rodzącej. Kiedy kobieta urodzi dziecko, matka dziecka niech odłączy się [od …]. Mężczyzna wobec dziewczyny [ … ].<\/p>\n [Uszkodzony fragment: o piersi, młodzieńcu z widocznym zarostem oraz o tym, że w ogrodach i przy drogach żona i mąż wybierają się wzajemnie.]<\/p>\n Zgromadziły się boginie łona, a Nintu była obecna. Odliczyły miesiące i przywołały dziesiąty miesiąc jako wyznaczony termin losu.<\/p>\n I 151–220<\/strong> Kiedy nadszedł dziesiąty miesiąc, wsunęła laskę (?) i otworzyła łono. Jej twarz była radosna. Zakryła głowę, wykonała czynności położnicze, założyła pas i wypowiedziała błogosławieństwo. Sporządziła rysunek z mąki i położyła cegłę z mułu:<\/p>\n „Ja sama to stworzyłam, moje ręce to uczyniły. Niech położna raduje się w domu kapłanki qadistu. Gdziekolwiek kobieta rodzi i matka dziecka odłącza się, tam przez dziewięć dni należy położyć cegłę z mułu. Należy czcić Nintu, boginię łona. Niech nazywają ich [ … ] «Mami». Niech [ … ] boginię łona; niech położą płótno lniane (?). Kiedy w ich domu przygotuje się łoże, żona i mąż niech wybiorą siebie nawzajem”.<\/p>\n Isztar niech raduje się związkiem żony i męża w domu teścia. Świętowanie niech trwa dziewięć dni i niech nazywają Isztar „Iszcharą”. [Piętnastego dnia (?)], w wyznaczonym czasie losu, niech przywoła [ … ].<\/p>\n [Około dwudziestu trzech wersów brak. Zachowały się fragmenty o człowieku, oczyszczaniu domu, synu wobec ojca oraz o zgromadzeniu ludzi.]<\/p>\n Zobaczył [ … ]. Ellil [ … ]. Chwycili [ … ], sporządzili nowe kilofy i łopaty, wykopali wielkie kanały, aby dostarczać ludziom pożywienia i podtrzymywać bogów.<\/p>\n [Około trzynastu wersów brak.]<\/p>\n Minęło sześćset lat — nieco mniej niż sześćset — i kraj stał się zbyt rozległy, a ludzi było zbyt wielu. Kraj był głośny jak ryczący byk. Bóg zaniepokoił się ich hałasem. Ellil musiał słuchać ich zgiełku.<\/p>\n Zwrócił się do wielkich bogów:<\/p>\n „Hałas ludzkości stał się zbyt wielki. Przez ich zgiełk tracę sen. Wydajcie rozkaz, aby wybuchła choroba szuruppu!”.<\/p>\n [Około trzech wersów brak.]<\/p>\n Był tam Atra-hasis, którego ucho było otwarte na jego boga Enkiego. Rozmawiał ze swoim bogiem i jego bóg rozmawiał z nim.<\/p>\n Atra-hasis przemówił do swojego pana:<\/p>\n „Jak długo (?) bogowie będą sprawiać, że cierpimy? Czy będą sprawiać, że chorujemy na zawsze?”.<\/p>\n Enki przemówił do swojego sługi:<\/p>\n „Zwołaj starszych, dostojników! Rozpocznij powstanie we własnym domu. Niech heroldowie rozgłoszą [ … ]. Niech podniosą wielki hałas w kraju: «Nie czcijcie swoich bogów! Nie módlcie się do swoich bogiń! Odnajdźcie bramę Namtara. Przynieście przed niego pieczony chleb. Niech ofiara z mąki do niego dotrze; niech dary go zawstydzą i niech zetrze swoją «rękę»»”.<\/p>\n Atra-hasis wykonał rozkaz i zgromadził starszych przy swojej bramie. Przemówił do nich:<\/p>\n „Zwołałem starszych, dostojników! Rozpocznijcie powstanie we własnym domu. Niech heroldowie rozgłoszą [ … ]. Niech podniosą wielki hałas w kraju: «Nie czcijcie swoich bogów! Nie módlcie się do swoich bogiń! Odnajdźcie bramę Namtara. Przynieście przed niego pieczony chleb. Niech ofiara z mąki do niego dotrze; niech dary go zawstydzą i niech zetrze swoją «rękę»»”.<\/p>\n Starsi wysłuchali jego słów i zbudowali w mieście świątynię Namtara. Heroldowie rozgłosili [ … ]. Podnieśli wielki hałas w kraju. Nie czcili swojego boga, nie modlili się do swojej bogini, lecz odszukali bramę Namtara i przynieśli przed niego pieczony chleb. Ofiara z mąki dotarła do niego. Dary go zawstydziły i starł swoją „rękę”. Choroba szuruppu opuściła ich. [Bogowie] powrócili do [swoich zwykłych ofiar].<\/p>\n [Brak dwóch wersów do końca kolumny. Formuła końcowa: „Minęło sześćset lat — nieco mniej niż sześćset”.]<\/p>\n II 1–25<\/strong> Minęło sześćset lat — nieco mniej niż sześćset — i kraj stał się zbyt rozległy, a ludzi było zbyt wielu. Kraj był głośny jak ryczący byk. Bóg zaniepokoił się ich zgiełkiem; Ellil musiał słuchać ich hałasu.<\/p>\n Zwrócił się do wielkich bogów:<\/p>\n „Hałas ludzkości stał się zbyt wielki. Przez ich zgiełk tracę sen. Odetnijcie ludziom dostawy żywności! Niech roślinność będzie zbyt skąpa dla ich głodu! Niech Adad powstrzyma swój deszcz! Niech poniżej nie płynie woda powodziowa ze źródeł! Niech wieje wiatr i ogołoci ziemię! Niech zbierają się chmury, ale nie zrzucają deszczu! Niech pole wyda zmniejszone plony! Niech Nissaba zamknie swoje łono! Niech nie zaznają szczęścia. Niech ich [ … ] będą przygnębione!”.<\/p>\n [Około trzydziestu czterech wersów brak.]<\/p>\n II 26–60<\/strong> [ … ]<\/p>\n [Około dwunastu wersów brak.]<\/p>\n „Zwołajcie [starszych, dostojników]! Rozpocznijcie powstanie w swoim domu. Niech heroldowie rozgłoszą [ … ]. Niech podniosą wielki hałas w kraju: «Nie czcijcie swojego boga! Nie módlcie się do swojej bogini! Odnajdźcie bramę Adada. Przynieście przed niego pieczony chleb. Niech ofiara z mąki do niego dotrze; niech dary go zawstydzą i niech zetrze swoją «rękę»»”.<\/p>\n [Wtedy] rano sprawi, że powstanie mgła, a nocą wyjdzie ukradkiem i sprawi, że spadnie rosa; odda (?) polu jego plon dziewięciokrotnie, jak złodziej.<\/p>\n Zbudowali w mieście świątynię Adada. Rozkazali heroldom rozgłaszać i podnosić wielki hałas w kraju. Nie czcili swoich bogów, nie modlili się do swojej bogini, lecz odszukali bramę Adada i przynieśli przed niego pieczony chleb. Ofiara z mąki dotarła do niego; dary go zawstydziły i starł swoją „rękę”. Sprawił, że rano powstawała mgła, a nocą wychodził ukradkiem i powodował opadanie rosy. Oddał (?) polu jego plon dziewięciokrotnie, jak złodziej.<\/p>\n [S usza] ich opuściła; [bogowie] powrócili [do swoich zwykłych ofiar].<\/p>\n II 61–95<\/strong> Nie minęły trzy okresy, a kraj stał się zbyt rozległy i ludzi było zbyt wielu. Kraj był głośny jak ryczący byk. Bogowie zaniepokoili się ich hałasem.<\/p>\n Ellil ponownie zwołał zgromadzenie i zwrócił się do bogów, swoich synów:<\/p>\n „Hałas ludzkości stał się zbyt wielki. Nie mogę zasnąć przez ich zgiełk. Rozkażcie, aby Anu i Adad zamknęli to, co nad ziemią; niech Sin i Nergal zamkną środkową ziemię. Co do zasuwy zamykającej morze — niech Enki wraz ze swoimi stworzeniami lahmu trzyma ją zamkniętą!”.<\/p>\n Rozkazał, a Anu i Adad zamknęli to, co nad ziemią; Sin i Nergal zamknęli środkową ziemię. Zasuwę zamykającą morze Enki wraz ze swoimi stworzeniami lahmu trzymał zamkniętą.<\/p>\n Wtedy bardzo mądry Atra-hasis codziennie płakał. Niósł ofiarę massakku na nadrzeczne pastwisko, choć woda nawadniająca zamilkła. W środku nocy złożył ofiarę. Kiedy sen zaczął go ogarniać (?), zwrócił się do wody nawadniającej:<\/p>\n „Niech woda nawadniająca ją zabierze, niech rzeka ją poniesie. Niech dar zostanie złożony przed Enkim, moim panem. Niech Enki go zobaczy i pomyśli o mnie! Niech więc zobaczę nocą sen!”.<\/p>\n Kiedy wysłał wiadomość przez wodę, usiadł twarzą do rzeki i płakał (?). Człowiek płakał (?) twarzą do rzeki, a jego prośba spływała do Apsu. Wtedy Enki usłyszał jego głos.<\/p>\n [Enki przywołał swoje stworzenia zahmu (?) i zwrócił się do nich. Dla następnych trzydziestu sześciu wersów zachował się jedynie zapis fragmentaryczny.]<\/p>\n Powyżej [deszcz nie napełniał kanałów (?)]; poniżej woda powodziowa nie płynęła ze źródeł. Łono ziemi nie rodziło. Żadna roślinność nie kiełkowała [ … ]. Ludzie nie patrzyli [ … ]. Ciemne pastwisko pobielało, szeroka równina wypełniła się solą.<\/p>\n W pierwszym roku jedli stare zboże. W drugim roku wyczerpali magazyn. Kiedy nadszedł trzeci rok, ich wygląd zmienił się od głodu; twarze pokryły się krostami (?) jak słód. Utrzymywali się przy życiu [ … ]. Ich twarze były żółtawe. Wychodzili publicznie pochyleni, ich dobrze osadzone ramiona opadały, ich wyprostowana postawa się zginała.<\/p>\n Wysłali wiadomość [od Atra-hasisa do bogów]. Przed [zgromadzeniem wielkich bogów] stanęli [i …]. Powtórzyli rozkazy [Atra-hasisa] przed [ … ].<\/p>\n [Około trzydziestu dwóch wersów brak.]<\/p>\n II 96–150<\/strong> [Minęło sześćset lat — nieco mniej niż sześćset. Kraj stał się zbyt rozległy, a ludzi było zbyt wielu.] Zaniepokoił się ich hałasem. Nie mógł zasnąć przez ich zgiełk. Ellil zwołał zgromadzenie i zwrócił się do swoich synów:<\/p>\n „Hałas ludzkości stał się zbyt wielki. Zaniepokoił mnie ich hałas; nie mogę zasnąć przez ich zgiełk. Rozkażcie, aby wybuchła choroba szuruppu! Niech Namtar natychmiast położy kres ich hałasowi! Niech choroby — ból głowy, szuruppu i asakku — wpadną na nich jak burza!”.<\/p>\n Wydali rozkaz i wybuchła choroba szuruppu. Namtar natychmiast położył kres ich hałasowi. Choroby — ból głowy, szuruppu i asakku — wpadły na nich jak burza.<\/p>\n Rozważny Atra-hasis zachował otwarte ucho na swojego pana Enkiego. Rozmawiał ze swoim bogiem, a jego bóg [Enki (?)] przemawiał do niego.<\/p>\n Atra-hasis przemówił do Ea, swojego pana:<\/p>\n „Panie, ludzie szemrzą! Twoja [choroba] pożera kraj! Panie Ea, ludzie szemrzą! [Choroba] bogów pożera kraj! Skoro nas stworzyłeś, [powinieneś] odciąć chorobę: ból głowy, szuruppu i asakku!”.<\/p>\n Ea przemówił do Atra-hasisa:<\/p>\n „Rozkaż heroldom, aby rozgłaszali i podnosili wielki hałas w kraju: «Nie czcijcie swoich bogów! Nie módlcie się do swoich bogiń! [ … ] wstrzymajcie jego obrzędy! [ … ] mąkę jako ofiarę [ … ] przed jej obliczem [ … ] odmówcie modlitwę [ … ] dary [ … ] jego «rękę»»”.<\/p>\n Ellil zwołał swoje zgromadzenie i przemówił do bogów, swoich synów:<\/p>\n „Nie macie ponownie sprowadzać na nich choroby. Ludzi nie ubyło — jest ich więcej niż przedtem! Zaniepokoił mnie ich hałas; nie mogę zasnąć przez ich zgiełk! Odetnijcie ludziom żywność! Niech roślinność będzie zbyt skąpa dla ich brzuchów! Niech Adad wysoko powstrzyma swój deszcz, niech poniżej zablokuje wodę i nie podnosi jej ze źródeł! Niech pole zmniejszy plon! Niech Nissaba odwróci swoją pierś! Niech ciemne pola staną się białe, niech szeroka równina rodzi sól! Niech ziemia zamknie swoje łono, aby nie kiełkowała roślinność i nie rosło zboże! Niech asakku spadnie na ludzi; niech łono będzie zbyt ciasne, by wypuścić dziecko!”.<\/p>\n Odcięli ludziom żywność; roślinność [ … ] stała się zbyt skąpa dla ich brzuchów. Adad wysoko powstrzymał deszcz, zablokował wodę poniżej i nie podniósł jej ze źródeł. Pole zmniejszyło plon; Nissaba odwróciła swoją pierś; ciemne pola stały się białe; szeroka równina rodziła sól. Ziemia zamknęła swoje łono: nie kiełkowała roślinność, nie rosło zboże. Asakku spadło na ludzi; łono było zbyt ciasne, by wypuścić dziecko.<\/p>\n II 151–220<\/strong> Enki pilnował zasuwy zamykającej morze wraz ze swoimi bohaterami lahmu. Adad wysoko powstrzymał deszcz, zablokował wodę poniżej i nie podniósł jej ze źródeł. Pole zmniejszyło plon; Nissaba odwróciła swoją pierś; ciemne pola stały się białe; szeroka równina rodziła sól. Ziemia zamknęła swoje łono. Nie kiełkowała roślinność, nie rosło zboże. Asakku spadło na ludzi; łono było zbyt ciasne, by urodzić dziecko.<\/p>\n [Brak dwóch wersów.]<\/p>\n Kiedy nadszedł drugi rok, wyczerpali magazyn. Kiedy nadszedł trzeci rok, [wygląd ludzi] zmienił się [od głodu]. Kiedy nadszedł czwarty rok, ich wyprostowana postawa się zgięła, dobrze osadzone ramiona opadły, a ludzie wychodzili publicznie pochyleni.<\/p>\n Kiedy nadszedł piąty rok, córka spoglądała, czy przychodzi jej matka, lecz matka nie otwierała nawet drzwi swojej córce. Córka patrzyła na wagę [podczas sprzedaży] swojej matki, a matka patrzyła na wagę [podczas sprzedaży] swojej córki.<\/p>\n Kiedy nadszedł szósty rok, podano córkę jako posiłek, podano syna jako jedzenie.<\/p>\n [ … ] Pozostało tylko jedno lub dwa gospodarstwa. Ich twarze pokryły się krostami (?) jak słód. Ludzie utrzymywali się przy życiu [ … ].<\/p>\n Rozważny Atra-hasis zachował otwarte ucho na swojego pana Enkiego. Rozmawiał ze swoim bogiem, a jego bóg Enki rozmawiał z nim. Odszedł od bramy swojego boga i postawił swoje łoże nad rzeką, ponieważ nawet kanały całkowicie zamilkły.<\/p>\n [Około dwudziestu pięciu wersów brak.]<\/p>\n II 221–300<\/strong> Kiedy nadszedł drugi rok, wyczerpali magazyn. Kiedy nadszedł trzeci rok, wygląd ludzi zmienił się od głodu. Kiedy nadszedł czwarty rok, ich wyprostowana postawa się zgięła, a dobrze osadzone ramiona opadły; ludzie wychodzili publicznie pochyleni. Kiedy nadszedł piąty rok, córka patrzyła, czy przychodzi jej matka, lecz matka nie otwierała drzwi swojej córce. Córka patrzyła na wagę swojej matki, matka patrzyła na wagę swojej córki. Kiedy nadszedł szósty rok, podano córkę jako posiłek, podano syna jako jedzenie.<\/p>\n [ … ] Pozostało tylko jedno lub dwa gospodarstwa. Ich twarze pokryły się krostami (?) jak słód. Ludzie utrzymywali się przy życiu [ … ]. Wysłali wiadomość [ … ]. Weszli i [ … ]. Rozkaz Atra-hasisa [ … ]:<\/p>\n [Około trzydziestu sześciu wersów brak.]<\/p>\n Ellil był wściekły na Igigi:<\/p>\n „My, wielcy Anunnaki, wszyscy zgodziliśmy się na [plan]. Anu i [Adad] mieli strzec [tego, co nad ziemią], ja miałem strzec ziemi poniżej. Tam, gdzie przebywał Enki, miał rozluźnić [więzy i uwolnić nas], miał uwolnić [plon dla ludzi], miał sprawować [kontrolę (?) przez trzymanie równowagi (?)].”.<\/p>\n Ellil przemówił do wezyra Nusku:<\/p>\n „Niech sprowadzą dla mnie pięćdziesięciu (?) bohaterów lahmu (?)! Niech przyprowadzą ich przed moje oblicze!”.<\/p>\n Pięćdziesięciu (?) bohaterów lahmu (?) sprowadzono przed niego. Wojownik Ellil zwrócił się do nich:<\/p>\n „My, wielcy Anunnaki, wszyscy zgodziliśmy się na plan. Anu i Adad mieli strzec tego, co nad ziemią, ja miałem strzec ziemi poniżej. Tam, gdzie przebywaliście, mieliście rozluźnić więzy i uwolnić nas; mieliście uwolnić plon dla ludzi; mieliście sprawować kontrolę (?) przez trzymanie równowagi (?)”.<\/p>\n [Brak około trzydziestu czterech wersów.]<\/p>\n Adad spuścił deszcz. [ … ] napełnił pastwisko, a chmury (?) zasłoniły [ … ].<\/p>\n „Nie karmcie jego ludzi i nie dawajcie im zboża Nissaby, tego luksusu ludzi, aby je jedli!”.<\/p>\n Wtedy [bóg (?)], siedząc, zaniepokoił się. W zgromadzeniu bogów dręczył go niepokój. [Enki (?)] siedząc, zaniepokoił się. W zgromadzeniu bogów dręczył go niepokój.<\/p>\n [Trzy wersy fragmentaryczne.]<\/p>\n [Enki i Ellil] byli na siebie wściekli:<\/p>\n „My, wielcy Anunnaki, wszyscy [ … ] zgodziliśmy się na plan. Anu i Adad mieli strzec tego, co nad ziemią, ja miałem strzec ziemi poniżej. Tam, gdzie przebywaliście, mieliście rozluźnić więzy i uwolnić nas! Mieliście uwolnić plon dla ludzi! [Mieliście sprawować kontrolę (?)], trzymając równowagę (?)”.<\/p>\n [Brak około trzydziestu wersów.]<\/p>\n „[Nałożyliście] swoje ciężary na człowieka, obdarzyliście ludzkość hałasem, zabiliście boga wraz z jego rozumem. Musicie … i [stworzyć potop]. To wasza moc ma zostać użyta przeciwko [waszemu ludowi]! Zgodziliście się na [zły (?) plan]! Odwróćcie go! Sprawmy, aby dalekowzroczny Enki przysiągł [ … ] przysięgę!”.<\/p>\n Enki przemówił do swoich braci, bogów:<\/p>\n „Dlaczego każecie mi przysięgać? Dlaczego miałbym użyć swojej mocy przeciwko mojemu ludowi? Ten potop, o którym mówicie — czym on jest? Nic o nim nie wiem! Czy mógłbym spowodować potop? To praca Ellila! Niech wybierze [ … ]. Niech Szullat i Hanish idą [na przedzie]. Niech Erakal wyciągnie słupy cumownicze. Niech Ninurta idzie i sprawi, aby przelewały się tamy!”.<\/p>\n [Brak dwóch lub trzech wersów do końca kolumny.]<\/p>\n [Brak około trzydziestu jeden wersów.]<\/p>\n Zgromadzenie [ … ]. Nie słuchajcie [ … ]. Bogowie wydali wyraźny rozkaz. Ellil uczynił ludziom zło.<\/p>\n III 1–20<\/strong> [Około dziesięciu wersów brak.]<\/p>\n Atra-hasis przemówił do swojego pana:<\/p>\n „Wyjaśnij mi znaczenie snu! [Pozwól, że poznam jego znak (?)]”.<\/p>\n Enki przemówił do swojego sługi:<\/p>\n „Mówisz: «Powinienem dowiedzieć się tego w łóżku (?)». Dopilnuj, abyś zwrócił uwagę na wiadomość, którą ci przekażę! Ściano, słuchaj mnie nieustannie! Trzcinowa chatko, dopilnuj, abyś usłyszała wszystkie moje słowa!<\/p>\n Rozbierz dom i zbuduj łódź. Odrzuć własność i ocal żywe istoty. Łódź, którą zbudujesz, [ma być …]. Pokryj ją dachem jak Apsu, aby Słońce nie mogło zajrzeć do środka! Zbuduj górne i dolne pokłady. Wyposażenie musi być bardzo mocne; bitum musi być mocny, aby dać jej siłę.<\/p>\n Sprawię, że spadnie na ciebie deszcz, bogactwo ptaków, kosz (?) ryb”.<\/p>\n Otworzył klepsydrę z piaskiem i napełnił ją. Powiedział mu, że piasek potrzebny na potop będzie trwał siedem nocy.<\/p>\n Atra-hasis przyjął wiadomość. Zgromadził starszych przy swojej bramie i przemówił do nich:<\/p>\n „Mój bóg jest w niełasce u waszego boga. Enki i [Ellil (?)] rozgniewali się na siebie. Wypędzili mnie z [mojego domu]. Ponieważ zawsze stoję w bojaźni przed Enkim, opowiedział mi o tej sprawie. Nie mogę już pozostać w [ … ]. Nie mogę ponownie postawić stopy na terytorium Ellila. [Muszę zejść do Apsu i pozostać] przy moim bogu (?). Oto, co mi powiedział”.<\/p>\n [Brak czterech lub pięciu wersów.]<\/p>\n III 21–70<\/strong> [Około dziewięciu wersów brak.]<\/p>\n Starsi [ … ]. Cieśla [przyniósł topór], robotnik trzcinowy [przyniósł kamień], [dziecko przyniosło] bitum. Biedni [przynieśli to, co było potrzebne].<\/p>\n [Dziewięć wersów bardzo uszkodzonych.]<\/p>\n Wszystko, co tam było [ … ]. Wszystko, co tam było [ … ]. Czyste [ … ], tłuste [ … ]. Wybrał [je i umieścił na pokładzie]. Ptaki, które latają po niebie; bydło [Szakkana]; dzikie zwierzęta (?) [ … ] otwartej przestrzeni — [umieścił je na pokładzie].<\/p>\n [ … ] Zaprosił swoich ludzi [ … ] i [ … ] ucztę. [ … ] umieścił swoją rodzinę na pokładzie.<\/p>\n Jedli i pili. On jednak wychodził i wchodził, nie mógł usiedzieć ani odpocząć na pośladkach. Serce mu pękało i wymiotował żółcią.<\/p>\n Zmieniło się oblicze pogody. Adad zaryczał z chmur. Kiedy (?) Atra-hasis usłyszał jego hałas, przyniesiono bitum i zapieczętował drzwi. Kiedy zamykał drzwi, Adad wciąż ryczał z chmur. Wiatry szalały, gdy się podnosiły, i przecięły linę; łódź została uwolniona.<\/p>\n III 71–110<\/strong> [Sześć wersów brak na początku kolumny.]<\/p>\n Anzu rozdzierał niebo pazurami, [ … ] ziemię, złamał [ … ]. Potop wyszedł (?). Broń kasisu ruszyła przeciw ludziom jak armia. Nikt nie mógł zobaczyć nikogo; nie można było ich rozpoznać w katastrofie.<\/p>\n Potop ryczał jak byk; jak dziki osioł wyjący wiatr [wył]. Ciemność była całkowita, nie było słońca. [ … ] jak białe owce. [ … ] potopu.<\/p>\n [Uszkodzone wersy.] Hałas potopu [ … ]. [Anu (?)] oszalał. [Bogowie (?)] … jego synowie … przed nim.<\/p>\n Co do Nintu, Wielkiej Pani — jej wargi pokryły się szronem. Wielcy bogowie, Anunnaki, pozostali wyschnięci i wygłodzeni.<\/p>\n Bogini patrzyła i płakała — położna bogów, mądra Mami:<\/p>\n „Niech światło dzienne (?) [ … ], niech powróci i [ … ]! Jak mogłam w zgromadzeniu bogów zgodzić się z nimi na taką zagładę? Ellil był dość silny (?), aby wydać zły rozkaz. Jak Tiruru powinien był unieważnić ten zły rozkaz!<\/p>\n Słyszałam ich krzyk skierowany przeciwko mnie, przeciwko mojej osobie. Poza moją kontrolą (?) moje dzieci stały się jak białe owce. Jak mam żyć (?) w domu żałoby? Mój krzyk zamienił się w ciszę. Czy mogłabym odejść do nieba i żyć jak w klasztorze (?)? Jaki był zamiar Anu, tego, który rozstrzyga? To jego rozkaz wykonali bogowie, jego synowie — ten, który nie rozważył sprawy, lecz zesłał potop; ten, który zgromadził ludzi na zagładę [ … ]”.<\/p>\n [Trzy wersy brak.] Nintu lamentowała [ … ]:<\/p>\n „Czy prawdziwy ojciec (?) zrodził [toczące się (?) ] morze, aby mogli zatkać rzekę jak ważki? Są wyrzuceni (?) jak tratwa na [brzeg (?)], są wyrzuceni jak tratwa na brzeg w otwartej przestrzeni! Widziałam to i płakałam za nimi! Czy kiedykolwiek przestanę za nimi płakać?”.<\/p>\n Płakała i dawała upust swoim uczuciom. Nintu płakała i podsycała swój gniew. Bogowie płakali wraz z nią nad krajem. Nasyciła się żałobą i na próżno pragnęła piwa.<\/p>\n Gdzie siedziała płacząc, tam również siedzieli wielcy bogowie, lecz jak owce mogli jedynie napełniać gardła beczeniem. Spragnione były ich wargi; wydobywał się z nich tylko szron głodu.<\/p>\n Przez siedem dni i siedem nocy przychodziły ulewa, burza i potop.<\/p>\n [Około pięćdziesięciu ośmiu wersów brak.]<\/p>\n III 111–160<\/strong> Atra-hasis [złożył ofiarę], zapewnił jedzenie [ … ]. Bogowie poczuli zapach. Zebrali się nad ofiarą jak muchy.<\/p>\n Kiedy zjedli ofiarę, Nintu wstała i zganiła ich wszystkich:<\/p>\n „Co opętało Anu, tego, który rozstrzyga? Czy Ellil odważył się przyjść po dym ofiary? Ci dwaj, którzy nie rozważyli sprawy, lecz zesłali potop i zgromadzili ludzi na zagładę — zgodziliście się na zniszczenie. Teraz ich jasne twarze są na zawsze ciemne!”.<\/p>\n Następnie podeszła do wielkich much, które stworzył Anu, i powiedziała przed bogami:<\/p>\n „Jego żałość jest moją żałością! Mój los jest związany z jego losem! Musi uwolnić mnie od zła i uspokoić mnie! Pozwólcie mi wyjść rano (?) [ … ]”.<\/p>\n [Fragmentaryczne wersy.]<\/p>\n III 161–190<\/strong> „Niech te muchy będą lapis lazuli mojego naszyjnika, dzięki któremu będę o tym pamiętać (?) każdego dnia (?), [na zawsze (?)].”<\/p>\n Wojownik Ellil zobaczył łódź i rozgniewał się na Igigi:<\/p>\n „My, wielcy Anunnaki, wszyscy związaliśmy się przysięgą! Żadna żywa istota nie powinna była ocaleć! Jak człowiek mógł przeżyć katastrofę?”.<\/p>\n Anu przemówił do wojownika Ellila:<\/p>\n „Kto poza Enkim mógłby to uczynić? To on sprawił, że [trzcinowa chatka] ujawniła rozkaz”.<\/p>\n Enki przemówił do wielkich bogów:<\/p>\n „Zrobiłem to, sprzeciwiając się wam! Sprawiłem, że ocalono życie [ … ]”.<\/p>\n [Brak pięciu wersów.]<\/p>\n „Wymierz swoją karę grzesznikowi. A temu, kto sprzeciwia się twojemu rozkazowi [ … ]”.<\/p>\n [Brak dwunastu wersów.]<\/p>\n „Dałem upust swoim uczuciom!”.<\/p>\n Ellil przemówił do dalekowzrocznego Enkiego:<\/p>\n „Chodź, przywołaj Nintu, boginię łona! Naradźcie się ze sobą w zgromadzeniu”.<\/p>\n Enki przemówił do bogini łona Nintu:<\/p>\n „Jesteś boginią łona, która wyznacza losy. [ … ] ludziom. [Niech jedna trzecia z nich będzie …]. [ … ]. [Niech kolejna jedna trzecia będzie …]”.<\/p>\n III 191–220<\/strong> „Ponadto niech istnieje jedna trzecia ludzi. Wśród ludzi niech będzie kobieta, która rodzi, lecz nie rodzi pomyślnie. Niech wśród ludzi będzie demon pasittu, aby wyrywał dziecko z kolan matki.<\/p>\n Ustanówcie kobiety ugbabtu, entu i egisitu. Niech będą objęte zakazem i w ten sposób powstrzymują rodzenie dzieci!”.<\/p>\n [Brak dwudziestu sześciu wersów do końca kolumny.]<\/p>\n [Osiem wersów brak na początku kolejnej kolumny.]<\/p>\n Oto jak zesłaliśmy potop. Lecz człowiek przeżył katastrofę. Ty jesteś doradcą bogów; na twoje rozkazy stworzyłem konflikt. Niech Igigi wysłuchają tej pieśni, aby cię sławić, i niech zapiszą (?) twoją wielkość.<\/p>\n „Opowiem wszystkim ludziom o potopie: słuchajcie!”.<\/p>\n Kolofon<\/strong> Koniec. Trzecia tabliczka, „Kiedy bogowie, zamiast człowieka…”, 390 wersów. Razem 1245 [wersów] na trzy tabliczki. Ręka Ipiq-Aji, młodszego skryby. Miesiąc Ajar, [dzień …], rok, w którym królem był Ammi-saduqa. [Posąg (?) jego samego …].<\/p>\n Przekład jest roboczą polską wersją kompozytnego tekstu eposu Atra-hasis<\/strong>, opartego na zachowanych kopiach starobabilońskich i późniejszych. Układ i oznaczenia luk zestawiono na podstawie: Stephanie M. Dalley, Myths from Mesopotamia: Creation, the Flood, Gilgamesh and Others<\/em> (1989), oraz edycji W. G. Lamberta i A. R. Millarda, Atra-ḫasīs: The Babylonian Story of the Flood<\/em> (1969; wyd. popr.).<\/p>\n Tekst zachowany jest fragmentarycznie. „Pełne tłumaczenie” oznacza tutaj pełny przekład dostępnych fragmentów<\/strong>, nie zaś całkowite odtworzenie wszystkich pierwotnych wersów.<\/p>"}, {"id": "utnapisztim_epos_gilgamesza_tabliczka_xi", "file": "utnapisztim_epos_gilgamesza_tabliczka_XI.md", "cat": "przeklady", "title": "Utnapisztim w „Eposie o Gilgameszu”", "sub": "Tabliczka XI — surowy przekład roboczy", "part": "", "desc": "Uwaga. Poniżej znajduje się pełny zachowany epizod Utnapisztima z XI tabliczki standardowej wersji „Eposu o Gilgameszu”. Tekst jest miejscami uszkodzony; nawiasy kwadratowe i wielokropki oznaczają ubytki, rekonstrukcje lub niepewne odczytania. Utnapisztim…", "words": 2110, "headings": [{"id": "utnapisztim-w-eposie-o-gilgameszu", "lvl": 1, "t": "Utnapisztim w „Eposie o Gilgameszu”"}, {"id": "tabliczka-xi-surowy-przekład-roboczy", "lvl": 2, "t": "Tabliczka XI — surowy przekład roboczy"}, {"id": "gilgamesz-pyta-utnapisztima", "lvl": 2, "t": "Gilgamesz pyta Utnapisztima"}, {"id": "utnapisztim-zaczyna-opowieść", "lvl": 2, "t": "Utnapisztim zaczyna opowieść"}, {"id": "rozkaz-enkiego", "lvl": 2, "t": "Rozkaz Enkiego"}, {"id": "rozmowa-z-mieszkańcami", "lvl": 2, "t": "Rozmowa z mieszkańcami"}, {"id": "budowa-łodzi", "lvl": 2, "t": "Budowa łodzi"}, {"id": "załadunek", "lvl": 2, "t": "Załadunek"}, {"id": "początek-potopu", "lvl": 2, "t": "Początek potopu"}, {"id": "sześć-dni-i-siedem-nocy", "lvl": 2, "t": "Sześć dni i siedem nocy"}, {"id": "osiadanie-łodzi", "lvl": 2, "t": "Osiadanie łodzi"}, {"id": "ofiara", "lvl": 2, "t": "Ofiara"}, {"id": "dar-nieśmiertelności", "lvl": 2, "t": "Dar nieśmiertelności"}, {"id": "uzupełniająca-rozmowa-gilgamesza-i-utnapisztima", "lvl": 1, "t": "Uzupełniająca rozmowa Gilgamesza i Utnapisztima"}, {"id": "próba-snu", "lvl": 2, "t": "Próba snu"}, {"id": "powrót-gilgamesza", "lvl": 2, "t": "Powrót Gilgamesza"}, {"id": "roślina-życia", "lvl": 2, "t": "Roślina życia"}, {"id": "wąż-zabiera-roślinę", "lvl": 2, "t": "Wąż zabiera roślinę"}, {"id": "powrót-do-uruk", "lvl": 2, "t": "Powrót do Uruk"}, {"id": "uwagi", "lvl": 2, "t": "Uwagi"}], "html": " Uwaga.<\/strong> Poniżej znajduje się pełny zachowany epizod Utnapisztima z XI tabliczki standardowej wersji „Eposu o Gilgameszu”. Tekst jest miejscami uszkodzony; nawiasy kwadratowe i wielokropki oznaczają ubytki, rekonstrukcje lub niepewne odczytania. Utnapisztim odpowiada akadyjskiemu Atra-hasisowi, a w tradycji sumeryjskiej — Zi-ud-surze.<\/p>\n 1–7<\/strong> Gilgamesz przemówił do niego, do odległego Utnapisztima:<\/p>\n „Kiedy na ciebie patrzę, Utnapisztimie, twoja postać nie różni się ode mnie; jesteś taki jak ja. Ty sam nie różnisz się ode mnie; jesteś taki jak ja. Mój umysł był gotów walczyć z tobą, lecz wobec ciebie moje ramię pozostaje bezsilne. Jak to się stało, że stanąłeś w zgromadzeniu bogów i znalazłeś życie wieczne?”.<\/p>\n 8–20<\/strong> Utnapisztim przemówił do niego, do Gilgamesza:<\/p>\n „Ujawnię ci, Gilgameszu, rzecz ukrytą; opowiem ci tajemnicę bogów.<\/p>\n Szuruppak — miasto, które dobrze znasz — położone nad brzegiem Eufratu, to miasto było stare, a bogowie byli w jego wnętrzu, kiedy wielcy bogowie postanowili sprowadzić potop.<\/p>\n Ich ojciec Anu złożył przysięgę; ich doradca, wojownik Ellil; ich komornik Ninurta; ich nadzorca kanałów Ennugi. Książę Ea również był z nimi związany przysięgą, lecz powtórzył ich słowa trzcinowej ścianie”.<\/p>\n 21–38<\/strong> „«Trzcinowa ściano, trzcinowa ściano! Ściano z cegły, ściano z cegły! Trzcinowa ściano, słuchaj! Ściano z cegły, uważaj!<\/p>\n Człowieku z Szuruppak, synu Ubara-Tutu, zburz dom i zbuduj łódź! Porzuć bogactwo i szukaj ocalenia! Odrzuć własność i ocal życie! Wprowadź do łodzi nasienie wszelkich istot żywych!<\/p>\n Łódź, którą zbudujesz, niech ma jednakowe wymiary. Niech jej szerokość i długość będą równe. Przykryj ją dachem jak Apsu.». ”<\/p>\n [W dalszej części rozkazu zachowały się niepewne wersy dotyczące planu łodzi, jej konstrukcji i zabezpieczenia.] <\/p>\n 39–50<\/strong> [Rekonstrukcja fragmentu:] „Niech budowniczowie sporządzą jej plan. Niech będzie wielka, aby mogła pomieścić nasienie wszystkich żywych stworzeń. Niech jej ściany będą mocne, a wnętrze uszczelnione bitumem. Niech rzemieślnicy wykonają ją według twoich słów”.<\/p>\n 51–70<\/strong> Utnapisztim przemówił do swojego pana, Ea:<\/p>\n „Mój panie, uczynię tak, jak mi rozkazałeś. Lecz co mam powiedzieć miastu, ludziom i starszym?”.<\/p>\n Ea przemówił do niego:<\/p>\n „Powiesz im tak: «Ellil mnie znienawidził, dlatego nie mogę dłużej mieszkać w waszym mieście ani stawiać stopy na terytorium Ellila. Zejdę do Apsu i zamieszkam z moim panem Enkim. Lecz on ześle na was obfitość: deszcz ptaków, kosze ryb, wielkie plony. Wieczorem sprawca ciemności ześle wam deszcz pszenicy (?)»”.<\/p>\n [Kilka wersów jest uszkodzonych.]<\/p>\n Ludzie zgromadzili się wokół niego. Cieśla przyniósł swój topór, robotnik trzcinowy przyniósł kamień, dziecko przyniosło bitum. Wszystko, co było potrzebne, przynieśli biedni.<\/p>\n 71–95<\/strong> Utnapisztim rozpoczął budowę łodzi. Cieśla wyznaczył plan, a robotnicy wznosili konstrukcję.<\/p>\n [Wymiary i konstrukcja łodzi — tekst częściowo uszkodzony.]<\/strong><\/p>\n Łódź miała kształt prostokąta (?) lub sześcianu (?). Jej podstawa miała powierzchnię [ … ], jej boki miały [ … ] wysokości. Podzielono ją na komory i pokłady. [ … ] sześć pokładów, a każdy z nich podzielono [ … ].<\/p>\n Zużyto na nią [ … ] miar oleju. Robotnicy wylewali bitum na zewnętrzną powierzchnię, a do wnętrza wlano asfalt. Trzy razy przynosili smołę i trzy razy bitum.<\/p>\n [W niektórych rekonstrukcjach:]<\/strong> Łódź miała siedem kondygnacji, a każdą kondygnację podzielono na dziewięć części. Jej długość, szerokość i wysokość miały odpowiadać sobie nawzajem.<\/p>\n Po ukończeniu budowy Utnapisztim wydał ucztę dla ludzi. Zabił woły i owce. Codziennie urządzał ucztę dla cieśli, robotników trzcinowych i innych pracujących. Podawano piwo, piwo sezamowe i moszcz. Ludzie pili jak w czasie święta Nowego Roku.<\/p>\n 96–120<\/strong> Utnapisztim wniósł do łodzi wszystko, co posiadał: srebro i złoto, całe nasienie żywych istot, swoją rodzinę i krewnych, rzemieślników i wszystkich, którzy pomogli mu w budowie.<\/p>\n Wprowadził na pokład zwierzęta polne, dzikie zwierzęta i wszelkie zwierzęta domowe. Wprowadził również rzemieślników i ludzi obeznanych z różnymi pracami.<\/p>\n Szamasz wyznaczył czas:<\/p>\n „Kiedy sprawca ciemności ześle deszcz, wejdź do łodzi i zamknij jej drzwi!”.<\/p>\n Nadszedł wyznaczony czas. Sprawca ciemności zesłał deszcz. Utnapisztim patrzył na pogodę; pogoda była przerażająca. Wszedł do łodzi i zamknął drzwi.<\/p>\n 121–145<\/strong> O świcie pojawiła się czarna chmura. W jej wnętrzu Adad grzmiał. Przed nim szły Szullat i Hanish, heroldowie przez góry i równiny. Erakal wyrwał słupy cumownicze. Ninurta ruszył i sprawił, że tamy się przepełniły. Anunnaki podnieśli pochodnie i rozświetlili kraj swoim blaskiem.<\/p>\n Adad przemienił wszystko, co było jasne, w ciemność. Ziemia stała się jak gliniane naczynie.<\/p>\n Przez cały dzień szalał południowy wiatr, szybkością swą niósł potop i przykrył góry. Jak bitwa napadł na ludzi; nikt nie mógł zobaczyć nikogo. Nie można było rozpoznać ludzi w katastrofie.<\/p>\n Potop ryczał jak byk. Jak dziki osioł wył wiatr. Ciemność była całkowita; nie było słońca.<\/p>\n 146–165<\/strong> Przez sześć dni i siedem nocy przychodził wiatr, potop i burza. Burza spłaszczała ziemię. Kiedy nadszedł siódmy dzień, burza i potop zakończyły walkę, którą toczyły jak rodząca kobieta.<\/p>\n Morze uspokoiło się i ucichło. Wicher i potop zatrzymały się. Spojrzałem na pogodę: nastała cisza, a cała ludzkość zamieniła się w glinę.<\/p>\n Krajobraz był równy jak dach. Otworzyłem otwór i światło padło na moją twarz. Uklęknąłem i usiadłem, płakałem; łzy spływały po moich policzkach.<\/p>\n Spojrzałem we wszystkie strony — wszędzie było morze. Po czternastu dniach ukazała się wyspa (?) [ … ].<\/p>\n 166–180<\/strong> Łódź przybiła do góry Nisir. Góra Nisir zatrzymała łódź i nie pozwoliła jej się poruszać. Pierwszego dnia, drugiego dnia góra Nisir zatrzymywała łódź. Trzeciego dnia i czwartego dnia góra Nisir zatrzymywała łódź.<\/p>\n Piątego i szóstego dnia góra Nisir zatrzymywała łódź. Kiedy nadszedł siódmy dzień, wypuściłem gołębia i uwolniłem go.<\/p>\n Gołąb odleciał i wrócił. Nie znalazł miejsca, na którym mógłby usiąść, więc wrócił.<\/p>\n Wypuściłem jaskółkę i uwolniłem ją. Jaskółka odleciała i wróciła. Nie znalazła miejsca, na którym mogłaby usiąść, więc wróciła.<\/p>\n Wypuściłem kruka i uwolniłem go. Kruk odleciał, zobaczył, że wody opadły, znalazł jedzenie, brodził, krakał i nie wrócił.<\/p>\n 181–195<\/strong> Wypuściłem wszystko na cztery strony i złożyłem ofiarę. Na szczycie góry przygotowałem obiatę. Ustawiłem siedem naczyń ofiarnych, a pod nimi rozsypałem trzcinę, cedr i mirt.<\/p>\n Bogowie poczuli zapach. Bogowie poczuli słodki zapach i zebrali się jak muchy nad ofiarą.<\/p>\n Kiedy przybyła wielka bogini, uniosła wielkie klejnoty, które Anu sporządził dla niej na jej życzenie:<\/p>\n „Bogowie, tak jak nie zapomnę tego naszyjnika na mojej szyi, tak będę pamiętać te dni i nigdy ich nie zapomnę! Niech wszyscy bogowie przychodzą do ofiary, lecz Ellil niech nie przychodzi do ofiary, bo bez rozważenia sprowadził potop i wydał mój lud na zagładę!”.<\/p>\n Kiedy przybył Ellil i zobaczył łódź, rozgniewał się na Igigi:<\/p>\n „Jakakolwiek żywa istota ocalała? Żaden człowiek nie powinien przeżyć zagłady!”.<\/p>\n Ninurta przemówił do wojownika Ellila:<\/p>\n „Kto poza Ea mógłby uczynić taki czyn? Tylko Ea zna wszystkie sprawy!”.<\/p>\n Ea przemówił do wojownika Ellila:<\/p>\n „Ty, wojowniku, najmądrzejszy z bogów, jak mogłeś bez rozważenia sprowadzić potop? Niech grzesznik poniesie karę za swój grzech, niech przestępca poniesie karę za swoje przestępstwo. Lecz bądź łagodny, aby nie wszystko zostało zniszczone; bądź cierpliwy, aby nie wszystko zostało unicestwione.<\/p>\n Zamiast sprowadzać potop, niech pojawi się lew i zmniejszy liczbę ludzi. Zamiast sprowadzać potop, niech pojawi się wilk i zmniejszy liczbę ludzi. Zamiast sprowadzać potop, niech nastanie głód i wyniszczy kraj. Zamiast sprowadzać potop, niech Erra przyjdzie i uderzy w ludzi.<\/p>\n To nie ja ujawniłem tajemnicę wielkich bogów! Sprawiłem, że najmądrzejszy człowiek zobaczył sen. I teraz sam rozpoznaje słowa bogów”.<\/p>\n 196–210<\/strong> Wtedy Ellil wszedł do łodzi. Chwycił mnie za rękę i wyprowadził. Wyprowadził także moją żonę i kazał jej uklęknąć obok mnie. Stanął między nami, dotknął naszych czoł, pobłogosławił nas:<\/p>\n „Dotąd Utnapisztim był człowiekiem. Od tej chwili Utnapisztim i jego żona będą podobni do nas, bogów. Niech Utnapisztim zamieszka daleko, u ujścia rzek!”.<\/p>\n Bogowie zabrali nas i osadzili daleko, u ujścia rzek.<\/p>\n 211–230<\/strong> Utnapisztim przemówił do Gilgamesza:<\/p>\n „A teraz, Gilgameszu, kto zwoła dla ciebie bogów, abyś znalazł życie, którego szukasz? Spróbuj nie spać przez sześć dni i siedem nocy!”.<\/p>\n Gdy tylko Gilgamesz usiadł na piętach, sen powiał na niego jak mgła.<\/p>\n Utnapisztim powiedział do swojej żony:<\/p>\n „Spójrz na tego człowieka, który pragnie życia! Sen powiewa na niego jak mgła”.<\/p>\n Jego żona odpowiedziała:<\/p>\n „Dotknij go, niech się obudzi. Niech wróci bezpiecznie drogą, którą przyszedł. Niech przejdzie przez bramę, przez którą tu przybył”.<\/p>\n Utnapisztim odrzekł:<\/p>\n „Ludzkość jest zdradliwa. Będzie chciał cię oszukać. Piecz chleb dla niego i kładź go przy jego głowie. Licz dni jego snu i zaznaczaj je na ścianie”.<\/p>\n Pieczenie pierwszego chleba było [ … ], drugiego [ … ], trzeciego [ … ], czwartego [ … ], piątego [ … ], szóstego [ … ].<\/p>\n Kiedy nadszedł siódmy dzień, Utnapisztim powiedział:<\/p>\n „Dotknij go, niech się obudzi!”.<\/p>\n Utnapisztim przemówił do Gilgamesza:<\/p>\n „Ledwie usnąłeś, a już sen opuścił cię!”.<\/p>\n Gilgamesz odpowiedział:<\/p>\n „Spałem zaledwie chwilę? Zbudziłeś mnie nagle!”.<\/p>\n Utnapisztim pokazał mu chleby i powiedział:<\/p>\n „Policz swoje chleby i poznaj dni, które przespałeś. Twój pierwszy chleb jest wyschnięty, drugi skórzany, trzeci wilgotny, czwarty pokryty białą pleśnią, piąty stary, szósty jeszcze świeży — a siódmy właśnie odłożono”.<\/p>\n Gilgamesz osunął się i usiadł.<\/p>\n 231–245<\/strong> Utnapisztim przemówił do żony:<\/p>\n „Ktoś, kto jest człowiekiem, przybył i zasnął. Sen pokonał go jak śmierć. Co mamy mu dać, aby wrócił do swojej ziemi?”.<\/p>\n Żona Utnapisztima odpowiedziała:<\/p>\n „Zabij go i wypraw go jak podróżnego. Niech wróci drogą, którą przybył”.<\/p>\n Utnapisztim powiedział:<\/p>\n „Ludzkość jest zdradliwa. Będzie chciał cię oszukać. Dlatego niech obmyje się, niech jego ciało oczyści się wodą. Niech odrzuci skórę, którą nosi, a morze niech ją poniesie. Niech jego ciało stanie się piękne, niech nowa opaska okryje jego głowę, niech szata zniszczona przez starość zostanie zastąpiona nową”.<\/p>\n Gilgamesz obmył się w wodzie. Odrzucił starą skórę, a morze ją poniosło. Jego ciało stało się piękne, a nowa opaska okryła jego głowę. Przywdział szatę, która nie była zniszczona przez starość.<\/p>\n 246–270<\/strong> Utnapisztim przemówił do przewoźnika Ur-szanabiego:<\/p>\n „Ur-szanabi, morze odrzuciło cię i nie pozwala ci przechodzić. Człowiek, którego przyprowadziłeś, jego ciało jest pokryte brudem. Skóra jego ciała zniszczyła piękno. Zabierz go i zaprowadź do miejsca oczyszczenia. Niech obmyje swoje brudy w wodzie. Niech odrzuci swoją skórę, a morze ją poniesie. Niech jego ciało stanie się piękne. Niech nowa opaska okryje jego głowę. Niech przywdzieje szatę, która nie jest zniszczona przez starość”.<\/p>\n Ur-szanabi zabrał go i zaprowadził do miejsca oczyszczenia. Gilgamesz obmył swoje brudy w wodzie.<\/p>\n Utnapisztim powiedział do niego:<\/p>\n „Gilgameszu, przyszedłeś tu utrudzony i wyczerpany. Cóż mam ci dać, abyś wrócił do swojej ziemi? Ujawnię ci, Gilgameszu, rzecz ukrytą i powiem ci o roślinie.<\/p>\n Roślina ta jest jak kolczasty krzew. Jej kolce kłują jak róża. Twoja ręka poczuje jej ukłucia. Lecz jeśli ją zdobędziesz, odzyskasz młodość”.<\/p>\n Gilgamesz, usłyszawszy to, otworzył kanał (?) i przywiązał do nóg ciężkie kamienie. Kamienie pociągnęły go w dół, do głębin. Tam znalazł roślinę. Zerwał ją, choć kolce ukłuły jego ręce.<\/p>\n Odwiązał kamienie od nóg i wyszedł na brzeg. Gilgamesz powiedział do Ur-szanabiego:<\/p>\n „Ur-szanabi, ta roślina jest rośliną, dzięki której człowiek odzyskuje życie. Zaniosę ją do Uruk, miasta ogrodzonych murów. Dam ją do zjedzenia staremu człowiekowi, aby sprawdzić jej moc. Jej imię będzie brzmiało: «Człowiek staje się młody w starości». Ja sam będę jadł ją i odzyskam młodość”.<\/p>\n 271–285<\/strong> Po dwudziestu milach zjedli posiłek. Po trzydziestu milach zatrzymali się na noc.<\/p>\n Gilgamesz zobaczył studnię, której woda była chłodna. Zszedł do niej i obmył się w wodzie.<\/p>\n Wąż wyczuł zapach rośliny. Podkradł się i zabrał ją. Kiedy odchodził, zrzucił skórę.<\/p>\n Gilgamesz usiadł i zapłakał. Łzy spływały po jego policzkach.<\/p>\n „Dla kogo trudziły się moje ręce? Dla kogo wyczerpała się moja krew? Nie osiągnąłem dobra dla siebie. Dla lwa z ziemi osiągnąłem dobro!”.<\/p>\n Gilgamesz i Ur-szanabi przybyli do Uruk, miasta ogrodzonych murów. Gilgamesz powiedział:<\/p>\n „Ur-szanabi, wejdź na mur Uruk i obejrzyj jego podstawę. Sprawdź, czy nie jest wykonany z cegły wypalanej. Czy jego fundamentów nie założyło siedmiu mędrców?”.<\/p>\n Jedna mila to miasto, jedna mila to sady, jedna mila to gliniane wyrobiska, a jedna mila to otwarta przestrzeń świątyni Isztar — cztery mile wraz z otwartą przestrzenią.<\/p>\n Przekład opracowano jako surową, samodzielną wersję roboczą na podstawie standardowej wersji XI tabliczki „Eposu o Gilgameszu”, z porównaniem transliteracji i przekładów publikowanych przez W. G. Lamberta, S. M. Dalley oraz Maureen Gallery Kovacs. W miejscach fragmentarycznych zachowano luki zamiast tworzyć pozornie pełny tekst.<\/p>"}, {"id": "instrukcje_szuruppaka_redakcja", "file": "instrukcje_szuruppaka_redakcja.md", "cat": "przeklady", "title": "Instrukcje Szuruppaka — zredagowany surowy tekst tłumaczenia", "sub": "Wstęp (wersy 1–13)", "part": "", "desc": "*Zachowano numerację wersów, nawiasy z niepewnymi odczytaniami oraz luki obecne w przekazanym materiale. Tekstu nie ujednolicano w kierunku przekładu literackiego.* 1–13 W tamtych dniach, w owych bardzo odległych dniach, w tamtych nocach, w owych bardzo…", "words": 1226, "headings": [{"id": "instrukcje-szuruppaka-zredagowany-surowy-tekst-tłumaczenia", "lvl": 1, "t": "Instrukcje Szuruppaka — zredagowany surowy tekst tłumaczenia"}, {"id": "wstęp-wersy-113", "lvl": 2, "t": "Wstęp (wersy 1–13)"}, {"id": "część-i-wersy-1450", "lvl": 2, "t": "Część I (wersy 14–50)"}, {"id": "część-ii-wersy-51145", "lvl": 2, "t": "Część II (wersy 51–145)"}, {"id": "część-iii-wersy-146280", "lvl": 2, "t": "Część III (wersy 146–280)"}], "html": " Zachowano numerację wersów, nawiasy z niepewnymi odczytaniami oraz luki obecne w przekazanym materiale. Tekstu nie ujednolicano w kierunku przekładu literackiego.<\/em><\/p>\n 1–13<\/strong> W tamtych dniach, w owych bardzo odległych dniach, w tamtych nocach, w owych bardzo odległych nocach, w tamtych latach, w owych bardzo odległych latach — w tamtym czasie żył w Kraju mędrzec, który potrafił przemawiać wyszukanymi słowami.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Szuruppak, mędrzec, który potrafił przemawiać wyszukanymi słowami, żył w Kraju.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Szuruppak udzielał instrukcji swojemu synowi. Szuruppak, syn Ubara-Tutu, udzielał instrukcji swojemu synowi Zi-ud-surze: „Mój synu, pozwól, że udzielę ci instrukcji; powinieneś uważać!”.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> „Zi-ud-suro, pozwól, że skieruję do ciebie słowo; powinieneś uważać! Nie zaniedbuj moich instrukcji!”.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> „Nie naruszaj słów, które wypowiadam! Instrukcje starego człowieka są cenne; powinieneś się do nich stosować!”.<\/p>\n 14<\/strong> Nie powinieneś kupować ryczącego osła; on rozsadzi (?) twoje wnętrzności (?).<\/p>\n 15–18<\/strong> Nie powinieneś umieszczać pola przy drodze.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś orać pola przy ścieżce.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś budować studni na swoim polu; ludzie wyrządzą ci przez nią szkody.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś stawiać domu obok placu publicznego; tam zawsze jest tłum (?).<\/p>\n 19–20<\/strong> Nie powinieneś ręczyć za kogoś; ten człowiek będzie miał nad tobą władzę.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Ty sam również nie powinieneś pozwalać, by ktoś ręczył za ciebie.<\/p>\n 21<\/strong> Nie powinieneś przeprowadzać inspekcji (?) na człowieku; potop (?) ci to zwróci (?).<\/p>\n 22–27<\/strong> Nie powinieneś ociągać się tam, gdzie trwa kłótnia.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś pozwolić, by kłótnia uczyniła cię świadkiem.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Trzymaj się z dala od kłótni; nie powinieneś wybierać innej drogi.<\/p>\n 28–31<\/strong> Nie powinieneś niczego kraść.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś włamywać się do domu; nie powinieneś pożądać skrzyni z pieniędzmi (?).<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Złodziej jest lwem, lecz po schwytaniu staje się niewolnikiem.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Mój synu, nie powinieneś dopuszczać się rozboju; nie powinieneś ranić się toporem.<\/p>\n 32–34<\/strong> Nie powinieneś czynić młodego człowieka swoim drużbą.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś igrać z zamężną młodą kobietą; oszczerstwo może być poważne.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Mój synu, nie powinieneś siedzieć sam w komnacie z zamężną kobietą.<\/p>\n 35–38<\/strong> Nie powinieneś wszczynać kłótni; nie powinieneś przynosić sobie wstydu. Nie powinieneś kłamać; nie powinieneś się przechwalać.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Wtedy twoim słowom będą ufać. Nie powinieneś zbyt długo (?) się zastanawiać; nie zniesiesz spojrzeń.<\/p>\n 39–41<\/strong> Nie powinieneś z nikim jeść kradzionego jedzenia.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś zanurzać (?) dłoni we krwi. Po rozdzieleniu kości zostaniesz zmuszony do zwrotu wołu.<\/p>\n 42–43<\/strong> Nie powinieneś mówić niewłaściwie; później zastawi to na ciebie pułapkę.<\/p>\n 44–46<\/strong> Nie powinieneś rozpraszać swoich owiec na nieznanych pastwiskach.<\/p>\n (ciąg dalszy)<\/strong> Nie powinieneś wynajmować cudzego wołu na niepewną [drogę?]. Bezpieczna [droga?] oznacza bezpieczną podróż.<\/p>\n 47<\/strong> Nie powinieneś podróżować nocą; może ona skrywać zarówno dobro, jak i zło.<\/p>\n 48<\/strong> Nie powinieneś kupować onagra; wystarcza (?) on tylko do końca dnia.<\/p>\n 49<\/strong> Nie powinieneś współżyć ze swoją niewolnicą; ona cię „przeżuje” (?).<\/p>\n 50<\/strong> Nie powinieneś mocno przeklinać; to odwraca się przeciw tobie.<\/p>\n 51–52<\/strong> Nie powinieneś wyciągać wody, której nie możesz dosięgnąć (lub chwycić); to uczyni cię słabym.<\/p>\n 53<\/strong> Nie powinieneś przepędzać dłużnika; będzie on nastawiony do ciebie wrogo.<\/p>\n 54–57<\/strong> Nie powinieneś zakładać domu z aroganckim człowiekiem; uczyni on twoje życie życiem niewolnicy. Nie będziesz mógł przejść obok żadnego ludzkiego mieszkania, żeby nie krzyczano za tobą: „Oto idzie! Oto idzie!”.<\/p>\n 58–59<\/strong> Nie powinieneś niszczyć trzcinowego płotu ogrodu; będą ci mówić: „Napraw go! Napraw go!”.<\/p>\n 60<\/strong> Nie powinieneś dostarczać jedzenia obcemu (?); nie powinieneś uciszać (?) kłótni.<\/p>\n 61–62<\/strong> Mój synu, nie powinieneś używać przemocy (?); nie powinieneś dopuszczać się gwałtu na czyjejś córce — dziedziniec się o tym dowie.<\/p>\n 63–64<\/strong> Nie powinieneś wypędzać potężnego człowieka; nie powinieneś niszczyć zewnętrznego muru. Nie powinieneś wypędzać młodego człowieka; nie powinieneś sprawiać, by zwrócił się przeciwko miastu.<\/p>\n 65–66<\/strong> Oczy oszczercy zawsze poruszają się chybotliwie jak wrzeciono. Nie powinieneś nigdy pozostawać w jego obecności; jego zamiary (?) nie powinny mieć na ciebie wpływu (?).<\/p>\n 67<\/strong> Nie powinieneś przechwalać się w piwiarniach jak oszust; [wtedy twoje słowa będą cieszyły się zaufaniem].<\/p>\n 68–72<\/strong> Osiągnąwszy wiek męski, nie powinieneś skakać (?) ze swoją ręką. Wojownik jest wyjątkowy — sam jeden jest równy wielu; Utu jest wyjątkowy — sam jeden jest równy wielu. Swoim życiem powinieneś zawsze być po stronie wojownika; swoim życiem powinieneś zawsze być po stronie Utu.<\/p>\n 94–96<\/strong> Pałac jest jak potężna rzeka: jego środkiem są bodące byki; to, co wpływa, nigdy nie wystarcza, by go wypełnić, a tego, co wypływa, nigdy nie można zatrzymać.<\/p>\n 97–100<\/strong> Gdy chodzi o cudzy chleb, łatwo jest powiedzieć: „Dam ci go”, lecz czas faktycznego dawania może być tak odległy jak niebo. Jeśli pójdziesz za człowiekiem, który powiedział: „Dam ci go”, powie on: „Nie mogę ci go dać — chleb właśnie się skończył”.<\/p>\n 101–102<\/strong> Własność jest czymś, co należy powiększać (?); lecz nic nie dorówna mojemu potomstwu.<\/p>\n 103–105<\/strong> Artystyczne usta recytują słowa; szorstkie usta przynoszą dokumenty procesowe; słodkie usta zbierają słodkie zioła.<\/p>\n 106–108<\/strong> Gadatliwy (kłamca) napełnia (?) swój worek na chleb; wyniosły przynosi pusty worek i może napełnić swoje puste usta tylko przechwałkami.<\/p>\n 109<\/strong> Kto pracuje ze skórą, w końcu (?) będzie pracował z własną skórą.<\/p>\n 110<\/strong> Silny może uciec (?) z czyjejkolwiek ręki.<\/p>\n 111–114<\/strong> Głupiec coś traci. Śpiąc, głupiec coś traci. „Nie wiąż mnie!” — błaga. „Pozwól mi żyć!” — błaga.<\/p>\n 126<\/strong> Nie powinieneś wydawać wyroków, gdy pijesz piwo.<\/p>\n 127<\/strong> Nie powinieneś nadmiernie martwić się o to, co opuszcza dom.<\/p>\n 131–133<\/strong> W czasie żniw, w najcenniejszym czasie, zbieraj jak niewolnica, jedz jak królowa. Mój synu, zbierać jak niewolnica, jeść jak królowa — tak właśnie powinno być.<\/p>\n 153<\/strong> Nie powinieneś bić syna rolnika; to on zbudował twoje nasypy i rowy.<\/p>\n 154–164<\/strong> Nie powinieneś kupować prostytutki; ona jest ustami, które gryzą. Nie powinieneś kupować niewolnika urodzonego w domu; on jest jak zioło, które powoduje ból żołądka. Nie powinieneś kupować wolnego człowieka; on zawsze będzie opierał się o ścianę.<\/p>\n 158–161<\/strong> Lepiej sprowadź obcego niewolnika z gór albo kogoś z miejsca, gdzie jest obcy; będzie on dla ciebie wylewał wodę tam, gdzie wschodzi słońce, i będzie kroczył przed tobą. Nie należy on do żadnej rodziny ani miasta, więc nie będzie chciał do nich wracać.<\/p>\n 170–171<\/strong> Los (przeznaczenie) jest jak mokry brzeg; może sprawić, że człowiek się poślizgnie.<\/p>\n 172–174<\/strong> Starszy brat jest rzeczywiście jak ojciec; starsza siostra jest rzeczywiście jak matka. Słuchaj więc starszego brata i bądź posłuszny starszej siostrze.<\/p>\n 189–192<\/strong> Chwytając za kark wielkiego wołu, możesz przeprawić się przez rzekę. Poruszając się u boku potężnych ludzi swojego miasta, z pewnością się wzniesiesz.<\/p>\n 202–203<\/strong> Kochające serce utrzymuje rodzinę; nienawistne serce niszczy rodzinę.<\/p>\n 204–207<\/strong> Podporządkuj się szanowanym; bądź pokorny wobec potężnych. Wtedy przetrwasz wśród niegodziwców.<\/p>\n 208–212<\/strong> Nie powinieneś wybierać żony podczas festiwalu. Jej wnętrze i zewnętrze są iluzoryczne. Srebro, lapis lazuli, suknia i lniana szata, które ma na sobie, są pożyczone.<\/p>\n 215<\/strong> Rzetelną kobietę wybiera się dla dobrego gospodarstwa.<\/p>\n 220<\/strong> Kobieta z własnym majątkiem rujnuje dom.<\/p>\n 221<\/strong> Pijak zatopi żniwa.<\/p>\n 242–244<\/strong> Niczego nie należy cenić ponad życie; życie powinno być słodkie. Nie powinieneś służyć rzeczom; rzeczy powinny służyć tobie.<\/p>\n 246–247<\/strong> Nie powinieneś maltretować owcy, bo urodzisz córkę; nie powinieneś wrzucać grudki ziemi do skrzyni z pieniędzmi, bo urodzisz syna.<\/p>\n 255–260<\/strong> Nie powinieneś mówić arogancko do swojej matki; to wywołuje nienawiść. Nie powinieneś kwestionować słów swojej matki ani swojego osobistego boga. Matka, jak Utu, daje człowiekowi życie.<\/p>\n 277–280<\/strong> To są instrukcje dane przez Szuruppaka, syna Ubara-Tutu. Chwała niech będzie pani, która ukończyła te wielkie tablice — dziewicy Nisabie!<\/p>"}, {"id": "pelne_tlumaczenie_szuruppaka", "file": "pelne_tlumaczenie_szuruppaka.md", "cat": "przeklady", "title": "Instrukcje Szuruppaka", "sub": "Pełny roboczy przekład z zachowaniem luk i niepewnych odczytań", "part": "", "desc": "Uwaga redakcyjna. Jest to surowy przekład roboczy kompozytnego tekstu sumeryjskiego. Utwór zachował się w wielu kopiach, dlatego numeracja i brzmienie niektórych wersów różnią się między rękopisami. Wielokropki oznaczają tekst uszkodzony lub…", "words": 2351, "headings": [{"id": "instrukcje-szuruppaka", "lvl": 1, "t": "Instrukcje Szuruppaka"}, {"id": "pełny-roboczy-przekład-z-zachowaniem-luk-i-niepewnych-odczyt", "lvl": 2, "t": "Pełny roboczy przekład z zachowaniem luk i niepewnych odczytań"}, {"id": "wersy-113", "lvl": 2, "t": "Wersy 1–13"}, {"id": "wersy-1475", "lvl": 2, "t": "Wersy 14–75"}, {"id": "wersy-76145", "lvl": 2, "t": "Wersy 76–145"}, {"id": "wersy-146280", "lvl": 2, "t": "Wersy 146–280"}], "html": " Uwaga redakcyjna.<\/strong> Jest to surowy przekład roboczy kompozytnego tekstu sumeryjskiego. Utwór zachował się w wielu kopiach, dlatego numeracja i brzmienie niektórych wersów różnią się między rękopisami. Wielokropki oznaczają tekst uszkodzony lub nieprzetłumaczony; znak (?)<\/strong> oznacza niepewność odczytania albo interpretacji. Nazwy własne zapisano w formach: Szuruppak<\/strong>, Ubara-Tutu<\/strong>, Zi-ud-sura<\/strong>, Nisaba<\/strong>.<\/p>\n 1–13<\/strong> W tamtych dniach, w owych bardzo odległych dniach, w tamtych nocach, w owych bardzo odległych nocach, w tamtych latach, w owych bardzo odległych latach — w tamtym czasie żył w Kraju mędrzec, który potrafił przemawiać wyszukanymi słowami. Szuruppak, mędrzec, który potrafił przemawiać wyszukanymi słowami, żył w Kraju. Szuruppak udzielał instrukcji swojemu synowi; Szuruppak, syn Ubara-Tutu, udzielał instrukcji swojemu synowi Zi-ud-surze: „Mój synu, pozwól, że udzielę ci instrukcji; powinieneś uważać! Zi-ud-suro, pozwól, że skieruję do ciebie słowo; powinieneś uważać! Nie zaniedbuj moich instrukcji! Nie naruszaj słów, które wypowiadam! Instrukcje starego człowieka są cenne; powinieneś się do nich stosować!”.<\/p>\n 14<\/strong> Nie powinieneś kupować ryczącego osła; on rozsadzi (?) twoje wnętrzności (?).<\/p>\n 15–18<\/strong> Nie powinieneś umieszczać pola przy drodze; …… Nie powinieneś orać pola przy drodze (jeden rękopis dodaje: „albo przy ścieżce”); …… Nie powinieneś budować studni na swoim polu; ludzie wyrządzą ci przez nią szkody. Nie powinieneś stawiać domu obok placu publicznego; tam zawsze jest tłum (?).<\/p>\n 19–20<\/strong> Nie powinieneś ręczyć za kogoś; ten człowiek będzie miał nad tobą władzę. Ty sam również nie powinieneś pozwalać, by ktoś ręczył za ciebie (jeden rękopis dodaje: „ten człowiek będzie tobą gardził (?)”).<\/p>\n 21<\/strong> Nie powinieneś przeprowadzać inspekcji (?) na człowieku; potop (?) zwróci ci to (?).<\/p>\n
\nTabliczka I<\/h1>\n
Praca bogów<\/h2>\n
Bunt Igigi<\/h2>\n
Bogowie postanawiają stworzyć człowieka<\/h2>\n
Stworzenie człowieka<\/h2>\n
Narodziny i wzrost ludzi<\/h2>\n
Pierwsza plaga<\/h2>\n
\nTabliczka II<\/h1>\n
Susza i głód<\/h2>\n
Druga plaga i zamknięcie nieba<\/h2>\n
Choroba i dalszy głód<\/h2>\n
Skrajny głód<\/h2>\n
Decyzja o potopie<\/h2>\n
\nTabliczka III<\/h1>\n
Ostrzeżenie Atra-hasisa<\/h2>\n
Budowa łodzi<\/h2>\n
Potop<\/h2>\n
Po potopie<\/h2>\n
Ograniczenie liczby ludzi<\/h2>\n
\nZakończenie i kolofon<\/h1>\n
\nPodstawa tekstowa<\/h2>\n
Utnapisztim w „Eposie o Gilgameszu”<\/h1>\n
Tabliczka XI — surowy przekład roboczy<\/h2>\n
\nGilgamesz pyta Utnapisztima<\/h2>\n
Utnapisztim zaczyna opowieść<\/h2>\n
Rozkaz Enkiego<\/h2>\n
Rozmowa z mieszkańcami<\/h2>\n
Budowa łodzi<\/h2>\n
Załadunek<\/h2>\n
Początek potopu<\/h2>\n
Sześć dni i siedem nocy<\/h2>\n
Osiadanie łodzi<\/h2>\n
Ofiara<\/h2>\n
Dar nieśmiertelności<\/h2>\n
\nUzupełniająca rozmowa Gilgamesza i Utnapisztima<\/h1>\n
Próba snu<\/h2>\n
Powrót Gilgamesza<\/h2>\n
Roślina życia<\/h2>\n
Wąż zabiera roślinę<\/h2>\n
Powrót do Uruk<\/h2>\n
\nUwagi<\/h2>\n
\n
Podstawa tekstowa<\/h3>\n
Instrukcje Szuruppaka — zredagowany surowy tekst tłumaczenia<\/h1>\n
Wstęp (wersy 1–13)<\/h2>\n
Część I (wersy 14–50)<\/h2>\n
Część II (wersy 51–145)<\/h2>\n
Część III (wersy 146–280)<\/h2>\n
Instrukcje Szuruppaka<\/h1>\n
Pełny roboczy przekład z zachowaniem luk i niepewnych odczytań<\/h2>\n
Wersy 1–13<\/h2>\n
Wersy 14–75<\/h2>\n